Een cactus stekken is verrassend eenvoudig: snij een gezond stuk van de moederplant af, laat de snijwond drogen en plant het stek daarna in droge cactusgrond. Binnen een paar weken vormen de meeste soorten nieuwe wortels. Hieronder lees je precies hoe je het aanpakt, wat je nodig hebt en wat je moet vermijden.
Wat je nodig hebt voordat je begint
Je hebt maar weinig gereedschap nodig. Een scherp, schoon mes is het allerbelangrijkste, want een botte snede beschadigt het plantweefsel en vergroot de kans op rotting. Maak het mes van tevoren schoon met wat alcohol. Verder heb je dikke handschoenen nodig om je te beschermen tegen de stekels, en een kleine pot met droge cactus- of succulentengrond.
Kies altijd een sterke, gezonde tak of scheut als stek. Vermijd stukken met gele plekken, zachte vlekken of tekenen van schimmel. Hoe gezonder het uitgangsmateriaal, hoe groter de kans dat het stek aanslaat.
Cactus stekken: de stappen op een rij
Volg deze volgorde voor het beste resultaat:
- Snij het stek af. Snij met één rechte snede een stuk van minimaal vijf centimeter van de cactus. Bij zijscheuten snij je zo dicht mogelijk bij de moederplant.
- Laat de snijwond drogen. Leg het stek een paar dagen op een droge plek, uit direct zonlicht. De snijwond vormt een “eelt”-laagje (callus) dat rotting voorkomt. Sla deze stap niet over.
- Plaats het stek in de grond. Zet het stek rechtop in droge cactusgrond. Druk het licht aan zodat het blijft staan. Geef de eerste week geen water.
- Geef daarna voorzichtig water. Na een week kun je voor het eerst een kleine hoeveelheid water geven. Houd de grond licht vochtig, nooit nat.
- Wacht op beworteling. Na twee tot zes weken, afhankelijk van de soort en de temperatuur, beginnen de wortels te groeien. Je merkt dat het stek aangeslagen is als het zichtbaar groeit of stevig in de grond staat.
Bewortelen in water: wanneer wel of niet?
Sommige bronnen raden aan om cactusstek eerst in water te bewortelen. Daarbij snij je de grove grondwortels weg en hang je het stek zo in een vaasje dat alleen het onderstuk het water raakt. Dit kan werken, maar het risico op rotting is groter dan bij de droge methode in grond. Bewortelen in water is dan ook minder geschikt voor dikke, vlezige cactussoorten. Bij dunne, slanke soorten zoals de pindacactus (Echinopsis chamaecereus) is het soms een optie.
De grondmethode is voor de meeste soorten betrouwbaarder en makkelijker. Tenzij je een soort hebt die in water duidelijk beter bewortel, kun je beter die route kiezen.
De meest gemaakte fouten bij cactus stekken
Te vroeg water geven is de meest voorkomende fout. Een vers stek heeft nog geen wortels en kan het vocht niet opnemen. Het gevolg is dat de snijwond gaat rotten. Geef de eerste week geen water en wacht bij twijfel nog wat langer.
Een tweede veelgemaakte fout is het stek direct in de volle zon zetten. Verse stekken zijn gevoeliger voor felle zon dan volwassen planten. Kies een lichte plek zonder direct zonlicht totdat het stek geworteld is.
Tot slot: gebruik geen gewone potgrond. Die houdt te veel vocht vast. Cactusgrond of een mix van potgrond met grofzand of perliet (verhouding 1:1) werkt veel beter.
Beste tijd voor het stekken van een cactus
Het beste moment is het voorjaar of de vroege zomer. De plant is dan in de groeifase en herstelt sneller van de snee. Ook het nieuwe stek bewortel in die periode sneller dan in de herfst of winter. In de winter staat de cactus in rust en is de kans op een geslaagd stek een stuk kleiner.
Het stekken van een cactus is een geduldig werkje, maar geen moeilijk een. Zorg voor een scherp mes, laat de wond goed drogen en geef de eerste week geen water. Dan is de kans groot dat je stek binnen een maand geworteld is en je een nieuwe plant hebt staan.