Stekken in water: zo doe je het stap voor stap

Drie glazen met water en plantenstekken met jonge witte worteltjes op een vensterbank
Stekken van pothos en tradescantia met de eerste wortels na een paar weken

Stekken in water is een van de makkelijkste manieren om nieuwe planten te kweken: je snijdt een takje af, zet het in een glas water en wacht tot er wortels groeien. Geen potgrond, geen speciale spullen. Het enige wat je nodig hebt is een scherp mesje, een glazen vaas of pot en schoon water.

Veel kamerplanten zijn uitstekend geschikt voor deze methode. Denk aan de pothos, monstera (gatenplant), tradescantia, begonia, spathiphyllum en de gewone klimop. Het grote voordeel is dat je precies kunt zien wanneer de wortels verschijnen en hoe snel ze groeien.

Stekken in water: stap voor stap

  1. Kies een gezonde scheut. Zoek een tak of scheut die stevig en groen is, zonder vlekken of beschadigingen. Een stek van 10 tot 15 centimeter is ideaal. Zorg dat er minstens twee bladknoppen of knopen (nodes) aan zitten. Dat zijn de kleine verdikkingen op de stengel waar nieuwe wortels uitgroeien.
  2. Snijd schoon af. Gebruik een scherp, schoon mesje of een schone schaar. Maak een snede net onder een knoop, bij voorkeur schuin. Een scheve snede geeft meer oppervlak en voorkomt dat de stengel recht op de bodem van het glas staat, waardoor hij kan gaan rotten.
  3. Verwijder de onderste blaadjes. Haal alle bladeren weg die in het water zouden hangen. Blaadjes in water rotten snel en maken het water troebel. Laat alleen de bovenste twee of drie bladeren zitten.
  4. Zet de stek in een glas water. Gebruik bij voorkeur een doorzichtig glas of vaas, zodat je de wortelgroei kunt volgen. Zet het glas op een warme plek met indirect licht. Direct zonlicht is te fel en warmt het water te snel op, wat algengroei bevordert.
  5. Ververs het water regelmatig. Doe dit elke drie tot vijf dagen. Vers water bevat meer zuurstof en voorkomt dat bacteriën de stek aantasten. Gebruik water op kamertemperatuur, koud kraanwater kan de groei vertragen.

Hoe lang duurt het voordat er wortels groeien?

Dat verschilt per plantensoort. Een pothos of tradescantia laat al na een week of twee de eerste worteltjes zien. Trage groeiers zoals een monstera of een vijg kunnen vier tot acht weken nodig hebben. Geduld is de sleutel. Staat de stek na zes weken nog zonder enig wortelbegin, dan is de kans groot dat hij heeft gefaald en kun je het opnieuw proberen met een verse scheut.

De beste tijd om stekken is in het voorjaar of de vroege zomer. De plant groeit dan actief en de stekken bewortelen sneller. In de winter gaat de groei bij de meeste planten omlaag en duurt het aanzienlijk langer.

Welke planten kun je stekken in water?

Monstera-stek met een knoop en luchtwortel in een glazen vaas met water
Een monstera-stek wortelt alleen als er een knoop aan de stengel zit

Vooral kamerplanten met stengels en knopen, zoals pothos, tradescantia en monstera, wortelen makkelijk in water; hoe snel dat gaat verschilt per soort.

Plant Eerste wortels Waar je op let
Pothos Na een week of twee Knip net onder een knoop; die moet onder water staan
Tradescantia Na een week of twee Haal de onderste blaadjes weg zodat er geen blad in het water hangt
Monstera (gatenplant) Vier tot acht weken Neem een stuk stengel met een knoop en liefst een luchtwortel; een los blad zonder knoop wortelt niet
Vijg Vier tot acht weken Geduld; ververs het water vaak
Begonia, spathiphyllum, klimop Wisselend Gebruik een jonge, gezonde scheut met minstens twee knopen

Wanneer overpotten naar grond?

Wacht tot de wortels minstens drie tot vijf centimeter lang zijn. Zijn ze korter, dan heeft de plant te weinig reserve om de overgang naar potgrond goed te maken. Zijn ze veel langer dan tien centimeter, dan is de plant zo gewend aan water dat de overgang naar grond soms moeilijker gaat. Het beste moment is ergens daartussenin.

Gebruik bij het overpotten luchtige potgrond en geef de plant de eerste weken na het oppotten iets vaker water. De wortels zijn gewend aan veel vocht en moeten wennen aan de drogere omgeving van de pot.

Kan een stek altijd in water blijven staan?

Sommige kamerplanten, zoals pothos, kunnen lang in water blijven groeien, maar voor de meeste stekken is overpotten naar grond beter, omdat schoon water geen voeding bevat. Wil je de plant toch in water houden, ververs het water dan regelmatig en geef af en toe een paar druppels vloeibare kamerplantenvoeding.

Hoe langer een stek in water staat, hoe meer hij aan water gewend raakt en hoe moeilijker de overstap naar grond wordt; daarom adviseert dit artikel over te potten zodra de wortels drie tot vijf centimeter lang zijn.

Veelgemaakte fouten bij stekken in water

  • Te weinig licht. Een donkere vensterbank vertraagt de wortelgroei sterk. Kies een plek met helder, indirect daglicht.
  • Water nooit verversen. Stilstaand water wordt snel zuurstofarm en gaat stinken. Ververs het minstens twee keer per week.
  • Geen knoop in het water. Zonder knoop groeit er geen wortel. Controleer altijd of er minstens één knoop onder water staat.
  • Stek direct in de volle zon zetten. Dat droogt de bladeren uit en warmt het water op. Kies een plek op een lichte plek, maar niet in direct zonlicht.
  • Te ongeduldig overpotten. Kleine worteltjes van een centimeter breken snel af bij het oppotten. Geef ze de tijd om echt stevig te worden.

Stekken in water vraagt weinig materiaal en weinig ervaring. Met een scherp mesje, een glas en de juiste plek in huis heb je al wat nodig is. Kijk elke paar dagen even naar de wortelgroei en ververs het water regelmatig. Voor de meeste kamerplanten is dat alles wat nodig is om een nieuwe, gezonde plant te laten groeien.

De beelden in dit artikel zijn digitaal gemaakt ter illustratie.