Rhododendron stekken is de meest betrouwbare manier om nieuwe planten te krijgen van een exemplaar dat je al hebt. Je kiest een gezonde, buigzame scheut, snijdt die op de juiste manier af en geeft hem de omstandigheden om wortels te maken. Met de goede aanpak lukt het bij de meeste soorten zonder veel gedoe.
Het juiste moment voor rhododendron stekken
De beste periode om een rhododendron te stekken is van juni tot augustus, als de nieuwe scheuten van dat jaar net zijn uitgehard maar nog niet volledig verhoutte. Je herkent goede stekken aan takken die buigzaam zijn maar niet meer zacht en slap aanvoelen. Vermijd volledig verhoutte, bruine takken: die wortelen veel moeilijker.
Zo kies je de juiste stek
Kies een zij-scheut van ongeveer 8 tot 12 centimeter lang. De ideale tak hangt laag aan de plant, voelt licht buigzaam aan en heeft een paar bladeren aan de top. Vermijd takken met bloemen of bloemknoppen: de plant steekt dan te veel energie in de bloei in plaats van in het vormen van wortels.
Snij de stek net onder een bladknoop af, schuin of recht, met een schoon en scherp mes. Een schaar kan de steel knijpen, wat worteling bemoeilijkt. Verwijder de onderste bladeren, zodat er aan de onderkant van de stek een stukje van 3 tot 5 centimeter kaal is. Laat bovenaan 3 tot 5 blaadjes zitten.
Rhododendron stekken bewortelen: de stap-voor-stap methode
Volg deze stappen voor de beste kans op succes:
- Schraap de onderste 2 centimeter van de stek licht aan met een mes. Dit heet “verwonden” en stimuleert de wortelvorming.
- Doop het onderste deel van de stek in wortelstimulator (verkrijgbaar als poeder of gel bij tuincentra). Dit is niet verplicht, maar vergroot de slaagkans duidelijk.
- Vul een pot met een mengsel van gelijke delen turfvrije potgrond en perliet of grof zand. Dit zorgt voor een luchtige, goed doorlatende bodem.
- Maak een gaatje in het substraat met een potlood of stokje, en druk de stek er 3 tot 4 centimeter diep in. Zo blijft de wortelstimulator zitten.
- Druk de grond licht aan rondom de stek en geef hem water.
- Zet een doorzichtige plastic zak of een afgesneden plastic fles over de pot. Dit houdt de luchtvochtigheid hoog, wat worteling bevordert.
Zet de pot op een lichte plek zonder directe zon, bij een temperatuur van ongeveer 15 tot 20 graden Celsius. Een koele vensterbank of een onverwarmde kas werkt goed. Laat de grond iets vochtig, niet kletsnat.
Hoe lang duurt het voor de stek wortelt?
Rhododendrons wortelen relatief langzaam. Reken op 6 tot 10 weken voor de eerste wortels verschijnen. Je merkt het doordat de stek niet meer los wiebelt als je er voorzichtig aan trekt. Pas als de plant duidelijk stevig zit, haal je de plastic afdekking weg en begin je met wennen aan de buitenlucht door de hoes elke dag iets langer open te zetten.
Wacht nog een paar weken voor je de bewortelde stek verpot. De wortels zijn dan stevig genoeg om de overgang te overleven.
Afleggen als alternatief voor stekken
Lukt stekken niet naar wens, dan is afleggen een eenvoudiger methode met een hoge slaagkans. Kies een tak die laag bij de grond hangt, buig hem naar de grond en maak een kleine snede aan de onderkant van de tak op de plek die de grond raakt. Bedek dat stukje met aarde en zet het vast met een haarspeld of steen. De tak blijft aan de moederplant zitten en krijgt zo water en voeding terwijl hij wortelt. Na 6 tot 12 maanden is de verbinding sterk genoeg om de nieuwe plant los te knippen.
Veelgemaakte fouten bij rhododendron stekken
De meeste mislukkingen komen door een paar vaste oorzaken. Te natte grond is de grootste: wortels kunnen niet vormen als de grond verzadigd is en de stek rot weg. Te veel directe zon droogt de stek uit voor hij wortels heeft. En te laat in het seizoen stekken (september of later) geeft de stek te weinig tijd om te wortelen voor de winter.
Gebruik altijd schoon gereedschap. Bacteriën of schimmel op een mes kunnen de stek direct aantasten en worteling onmogelijk maken.
Met een beetje geduld en de juiste omstandigheden geeft rhododendron stekken je kosteloos nieuwe planten van een favoriet exemplaar. De methode vraagt een paar maanden, maar de inspanning is minimaal als je de stappen goed volgt.